Ervarend leren
- Betrokken zijn en die betrokkenheid vruchtbaar maken voor het dagelijks werk.
- Deelnemer zijn en met anderen samenwerken.
- Onderzoekend zijn en het authentieke op het spoor komen.
- Intuïties oogsten en daarvan leren.
- Ruimte geven en initiatieven laten landen.
- Leren je in te leven en inlevend te leren.
- Cruciaal in het ervarend leren is het ontwikkelen van het "ja-zeggen" als basale grondhouding.
- Intuïtieve vaardigheden, betrokkenheid, visionair vermogen versterken, een centralere plaats geven in je werk of opleiding en vanuit deze vaardigheden met anderen kunnen samenwerken.
Ervarend leren vindt altijd en overal plaats waar de mens in zekere mate zelfsturend is in het leer- en arbeidsproces. Dat kan in vele beroepen en situaties. Van landbouwer tot diëtiste, van leerling tot leerkracht, van zorgverlener tot manager, van klantcontact tot teamvergadering, van directieoverleg tot PR activiteit, enz.
Kenmerken van ervarend leren
| Wat doet men tijdens het ervarend leren | Wat is men doorgaans geneigd te doen | |
| Basis-houding | "Ja zeggen" tegen een gegeven situatie | "Nee zeggen" tegen een verstoring |
| De moed hebben in te stappen en het niet weten verdragen | Uitvoering van de planning of methode | |
| Aansluiten en mee kijken naar wat voor de ander interessant is | Afwijzen en terugvallen op wat is voorgenomen | |
| Werken met visie | Inzetten van je visionaire vermogen | Abstract normatief eisen stellen |
| Concreet beschrijven van de toekomst, als in het hier en nu, klein, dichtbij | Het hanteren van algemeen geformuleerde doelstellingen | |
| Neerzetten van een concrete en uitdagende omgeving | Plannen van droge of contextloze oefeningen | |
| Reflectie en techniek | In de reflectie zoeken naar de enthousiasmerende momenten | Kijken of de methode of het protocol goed gevolgd is |
| Zoeken naar de gelukte onverwachte handeling | Het succesvolle herhalen, traditioneel methodisch werken | |
| Stellend onderzoeken | Open of gesloten vragen stellen | |
| Situaties scheppen waar 'ja' tegen gezegd kan worden | Corrigeren en voorkomen van nieuwe verstoringen | |
| Inlevend waarnemen | Ordening door indelingen, categorieën en modellen |
"Dit is moderne spiritualiteit: met beide benen op de grond. Ik zie bij anderen en mezelf creativiteit, daadkracht en geïnspireerde betrokkenheid tevoorschijn komen."
"Ik wist wel dat ik niet de enige kon zijn, maar toch duurde het lang voordat ik gelijkgestemden vond. Ik hoorde iemand vertellen over de Academie voor Ervarend Leren. Vooral het woord "ervaringsleren" sprak me aan. Hiermee wil ik mij verbinden en voel mij gesterkt nu ik een alternatief heb voor de cultuur van modellen en voorschriften."
Omgaan met ervaringskennis
| Vanuit betrokkenheid | Vanuit standaarden |
| Een demonstratie geven; voordoen | Uitvoerig uitleggen |
| Kijken en werken | Discussiëren |
| Kijken naar wat voor de ander interessant is | Naar de ander zelf kijken |
| Zelf het werkzame begrip denken | Categoriseren met begrippen van buiten af |
| Verzorgen van het eigene van ervaringskennis | Ervaringskennis expliciteren |
| Kennis inbedden een zinvolle, uitdagende en concrete context; dat roept meer kennis op | Contextloos 'overhoren' van kennis; kans dat er minder geweten wordt |
| Uitnodigen tot het geven van meerdere voorbeelden van een principe | Het geven van één manier (bijvoorbeeld bij rekenen / toneelspelen) |
| Aanduiding of oriëntatiepunt neerzetten en uitnodigen zelf te verkennen |
Uitvoerig uitleggen |